Loading...
You are here:  Home  >  What inspires us:  >  Current Article

Handvatten voor een participatiesamenleving

By   /   June 27, 2016  /   No Comments

Mouse - elephantDe transformatie naar een participatie-samenleving vraagt om een verkleining van de kloof tussen leef- en systeemwereld. Professionals met ervaringsdeskundigheid kunnen dat bevorderen, aldus lector Martin Stam in zijn afscheidsrede.

“In het sociale domein moet de systeemwereld zich opnieuw leren verhouden met de dynamiek van strijd, pech en geluk van de leefwereld. Dat zal niet spontaan op grote schaal gebeuren, want sinds de jaren tachtig zijn de wetenschappelijke en vakkennis erg sterk beïnvloed door het dogma van de doelrationaliteit van New Public Management. Daardoor is de professionaliteit van sociaal werkers, leerkrachten, zorgverleners, maar ook van onderzoekers, ambtenaren en politieagenten in het teken komen te staan van ‘output’ leveren met behulp van ‘effectief’ bewezen protocollen, procedures, methoden en methodieken.

 

Doelrationaliteit is geen oplossing gebleken
In het sociale domein – maar niet alleen daar! – heeft deze ontwikkeling geleid tot een verschuiving in de relatie tussen systeem- en leefwereld van het type: hoe meer thuiszorg (systeemwereld) hoe minder inzet van familie (leefwereld). Inmiddels is duidelijk geworden dat dit het leven van mensen ‘aan de onderkant van de samenleving’ niet zal verbeteren.
Om dat wel te kunnen bewerkstelligen, zijn sociaal werkers en outreachende werkers nodig die vanuit solidariteit en vertrouwen met ‘burgers in precaire situaties’ willen en kunnen samenwerken. Professionals die vanuit de eigen ervaringen weten te schakelen en zo verbinding maken tussen de leef- en systeemwereld.”

Dit is een passage uit wat ‘Sociale Vraagstukken’ schrijft naar aanleiding van de afscheidsrede van lector Martin Stam.

 

Verzet tegen systeem en routine
In zijn rede verhaalt Stam over ervaringsdeskundigen. Mensen die in ‘de systeemwereld’ werken en privé, zoals je in de volksmond zegt, een hoop hebben meegemaakt. Mensen die teruggeworpen werden op zichzelf, op hun sociale periferie of op professionele hulp en hulpverleners. Mensen met ervaringen die hen hebben verandert:

“Mijn respondenten hebben zich losgemaakt van de ‘zeker weten’-houding waar veel professionals zich in de doelrationele systeemwereld achter verschansen, en die weinig schakeringen toelaat.”

 

Het verschil van ervaring
Stam vraagt zich hardop af hoe ‘anders’ deze ervaringskundige professionals nou precies zijn vergeleken met ‘gewone’ professionals. Wat hem opvalt is dat zij bepaalde vermogens laten zien die zij door schade en schande ontwikkeld hebben en die juist nú in de transformatie van het sociale domein hard nodig zijn:

a.  – Ze hebben leren omgaan met heftige emoties en uit de bijkomende onzekerheden hebben ze hun eigen veerkracht ontdekt en daar zelfbewustzijn aan
 ontleend.

b.  – Behalve de innerlijke kracht en zelfbevestiging hebben ze ook het belang van 
een krachtig netwerk van familie, vrienden, collega’s en lotgenoten leren
 waarderen bij het verwerken van grenservaringen.

c.  – Dat ging gepaard met het besef van het belang van nabijheid, een voorwaarde voor wederzijdse erkenning, vertrouwen en gelijkwaardigheid, wat op hun beurt weer voorwaarden zijn om recht te doen aan wat er werkelijk speelt en mogelijk is.

d.  – Ze zijn strijdbaar en niet murw: ze hebben de massieve druk leren weerstaan van systemen die hun eigen gang gaan zonder oog te hebben voor de slachtoffers die ze maken.

 

Tenslotte
Bent u werkzaam in het publieke domein, en ontwikkelt zich in uw werkomgeving een zeker bewustzijn ten aanzien van de ‘leefwereld / systeemwereld’ verhoudingen, dan is de rede van Martin Stam voor u en uw collega’s ‘in het veld’ een absolute aanrader. U download de rede hier.

Wow! wenst u veel inspiratie!

 

Voetnoot:
Omdat men in de ‘systeemwereld’ gek is op modellen, een model uit de rede van Stam:

 

Systeemwereld versus leefwereld - Martin Stam

    Print       Email

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You might also like...

VPRO - Tegenlicht - Boer zoekt voedselflat

Boer zoekt voedselflat

Read More →